Pomidory kwitną, ale nie zawiązują owoców najczęściej z powodu problemów z zapylaniem, upału albo nadmiaru azotu. Roślina zwykle nie jest chora i można jej pomóc jeszcze w tym sezonie. Najpierw delikatnie poruszaj kwiatostanami, popraw wietrzenie, a przy bardzo bujnym krzaku ogranicz nawóz azotowy na rzecz preparatu z większą ilością potasu i fosforu.
Co jest przyczyną braku owoców?
Szybka diagnoza zależy od wyglądu rośliny i warunków, w jakich rośnie. Okazały, ciemnozielony krzak z dużą liczbą liści często „idzie w liście” po zbyt dużej dawce azotu. Z kolei puste grona w szklarni lub tunelu zwykle wskazują na brak ruchu powietrza albo niekorzystną temperaturę.
| Przyczyna | Objaw | Szybka rada |
|---|---|---|
| Pogoda | Kwiaty zasychają lub opadają podczas upałów albo po chłodnych nocach | Wietrz osłonę, cieniuj rośliny i utrzymuj równą wilgotność podłoża |
| Nawożenie | Krzak jest bujny, ma grube, ciemne liście, ale niewiele zawiązków | Ogranicz azot i wybierz nawóz do pomidorów z większą ilością potasu oraz fosforu |
| Zapylanie | Kwiaty wyglądają zdrowo, lecz po przekwitnięciu nie ma małych owoców | Delikatnie potrząsaj gronami i zapewnij przepływ powietrza |
Jak pomóc pomidorom w zapylaniu?
Pomidor jest samopylny, więc nie potrzebuje koniecznie pszczół. Pyłek z pręcików może trafić na słupek tego samego kwiatu, ale zwykle potrzebuje do tego lekkich drgań. W gruncie zapewnia je wiatr, a pod osłonami lub na osłoniętym balkonie trzeba czasem pomóc roślinie ręcznie.
Najlepiej wykonuj ten zabieg rano, gdy kwiaty nie są jeszcze mocno nagrzane:
- Delikatnie potrząśnij łodygą przy kwitnącym gronie przez kilka sekund.
- Przy małej liczbie roślin dotknij kwiatów miękkim, suchym pędzelkiem, przenosząc pyłek między częściami kwiatu.
- Powtórz zabieg co kilka dni, szczególnie gdy w tunelu jest bezwietrznie.
- Otwórz drzwi i wywietrzniki szklarni lub tunelu, aby wprowadzić ruch powietrza i obniżyć wilgotność.
Nie szarp kwiatostanów i nie zraszaj kwiatów w pełnym słońcu. Woda może sklejać pyłek, a mokre liście sprzyjają problemom zdrowotnym. Jeśli rośliny rosną w tunelu, wietrz go od rana, zamiast pozostawiać szczelnie zamknięty.
Co zmienić w nawożeniu?
Najbardziej charakterystyczny jest przypadek okazałego krzaka, który rośnie intensywnie, lecz słabo owocuje. Nadmiar azotu pobudza rozwój liści i pędów kosztem kwiatów oraz zawiązków. Nie oznacza to, że azot jest pomidorom niepotrzebny, ale po rozpoczęciu kwitnienia nie powinien dominować w nawożeniu.
W tej fazie wybierz nawóz do pomidorów, w którym potas i fosfor mają większe znaczenie niż azot. Potas wspiera rozwój i jakość owoców, a fosfor pomaga w kwitnieniu oraz pracy korzeni. Zawsze stosuj dawkę z etykiety. Więcej nawozu nie oznacza większego plonu, a przenawożenie może pogorszyć stan korzeni i zaburzyć pobieranie składników.
Na etykiecie szukaj nawozu przeznaczonego do kwitnienia i owocowania. Preparat o składzie NPK 9+6+15 ma więcej potasu niż azotu i może pasować do rośliny, która nadal intensywnie buduje liście, ale wymaga stosowania zgodnie z instrukcją producenta. W donicy nawożenie jest szczególnie ważne, ponieważ ograniczona ilość podłoża szybciej wyczerpuje składniki pokarmowe.
Po przenawożeniu azotem nie próbuj natychmiast „naprawiać” rośliny dużą dawką potasu. Wstrzymaj nawożenie azotowe, podlewaj regularnie i przejdź na łagodny preparat dla pomidorów, gdy podłoże nie jest przesuszone ani zalane.
Jak temperatura i wilgotność wpływają na zawiązywanie owoców?
Najlepsze warunki do zapylania występują przy umiarkowanej temperaturze, mniej więcej 20–27°C. Gdy temperatura przekracza 30°C, pyłek może tracić żywotność i nie dochodzi wtedy do prawidłowego zapłodnienia. Problem pojawia się także po chłodnych nocach, zwłaszcza gdy temperatura długo utrzymuje się w pobliżu 15°C lub niżej.
W tunelu lub szklarni otwieraj drzwi i wywietrzniki. Przy długotrwałym upale pomocne jest lekkie cieniowanie, ale nie zasłaniaj roślin na stałe, ponieważ pomidory potrzebują dużo światła. Na balkonie sprawdź, czy markiza nie ogranicza dostępu do słońca przez większą część dnia.
Zbyt wilgotne powietrze sprawia, że pyłek się skleja, a bardzo suche może przesuszać kwiaty. Równie ważna jest wilgotność podłoża. Nie dopuszczaj do naprzemiennego przesuszenia i zalewania. Podlewaj pod korzeń, gdy wierzchnia warstwa ziemi zaczyna przesychać, a w donicy zadbaj o odpływ nadmiaru wody.
Sprawdź też, czy krzak nie jest nadmiernie zagęszczony. U wysokich odmian usuwaj małe pędy boczne zgodnie ze sposobem prowadzenia rośliny, ale nie ogołacaj jej z wielu liści naraz. Liście są potrzebne do fotosyntezy i odżywiania późniejszych owoców.
Czy pomidory zaczną jeszcze owocować?
Tak, jeśli roślina ma zdrowe liście i korzenie, nowe kwiaty mogą zawiązać owoce po poprawie warunków. W ciągu najbliższych dni zapewnij przewiew, delikatnie potrząsaj kwiatostanami, utrzymuj równą wilgotność podłoża i nie pobudzaj już nadmiernie wzrostu azotem. Po ustąpieniu upałów lub zmianie nawożenia kolejne grona często rozwijają się znacznie lepiej.
